Bringing you the latest information in the field of Technology and Research

විද්‍යා,තාක්ෂණ හා පර්යේෂණ අමාත්‍යාංශයෙන් ජාතියේ දරුවන්ට පිදෙන තිළිණයකි | நாட்டு குழந்தைகளுக்கான விஞ்ஞான தொழில்நுட்பவியல் ஆராய்ச்சி அமைச்சின் வெகுமதி

Authored by National Vidatha Network Writers

විද්‍යා,තාක්ෂණ හා පර්යේෂණ අමාත්‍යාංශයෙන් ජාතියේ දරුවන්ට පිදෙන තිළිණයකි | நாட்டு குழந்தைகளுக்கான விஞ்ஞான தொழில்நுட்பவியல் ஆராய்ச்சி அமைச்சின் வெகுமதி

Adapted from renowned international sources

විද්‍යා,තාක්ෂණ හා පර්යේෂණ අමාත්‍යාංශයෙන් ජාතියේ දරුවන්ට පිදෙන තිළිණයකි | நாட்டு குழந்தைகளுக்கான விஞ்ஞான தொழில்நுட்பவியல் ஆராய்ச்சி அமைச்சின் வெகுமதி

Educational blog for future generation of the nation

විද්‍යා,තාක්ෂණ හා පර්යේෂණ අමාත්‍යාංශයෙන් ජාතියේ දරුවන්ට පිදෙන තිළිණයකි | நாட்டு குழந்தைகளுக்கான விஞ்ஞான தொழில்நுட்பவியல் ஆராய்ச்சி அமைச்சின் வெகுமதி

Project of the Ministry of Science,Technology and Research, Sri Lanka

විද්‍යා,තාක්ෂණ හා පර්යේෂණ අමාත්‍යාංශයෙන් ජාතියේ දරුවන්ට පිදෙන තිළිණයකි | நாட்டு குழந்தைகளுக்கான விஞ்ஞான தொழில்நுட்பவியல் ஆராய்ச்சி அமைச்சின் வெகுமதி

February 15, 2019

එන්නත්කරණ අනුපාතය 500% ක් දක්වා වැඩිවීම


වොෂිංටන්හි ක්ලාක් ප්‍රාන්තය සරම්ප රෝගය පැතිරීයාමේ තර්ජනයට මුහුණ දී ඇති අතර එන්නත් සඳහා ඉල්ලුම පස් ගුණයකින් පමණ වැඩි වී තිබේ. මෙයට වෛරසයෙන් ආරක්ෂාවීමට ඇති ප්‍රතිශක්තිකරණය සදහා වූ එන්නත්කරණයෙන් වැලකි සිටි දෙමව්පියන් මුලිකවී ඇති බව කයිසර් සෞඛ්‍ය පුවත් වාර්තා කරයි.

උදාහරණයක් ලෙස, 2018 ජනවාරි මාසයේ දී Vancouver (වැන්කුවර්) සායන මධ්‍යස්ථානය  ප්‍රතිශක්තිකරණය සදහා එන්නත් 263 ක් පමණක් ලබාදී ඇති නමුත් 2019 ජනවාරි මාසයේ දී එන්නත් 1,444 ක් ලබාදී ඇති බව වාර්තා වේ. මේ අතර, ප්‍රාන්තයේ 2018 ජනවාරියේදී සිදු කළ 530 ක් පමණක් වූ එන්නත්කරණයන් 500% ක පමණ ප්‍රමාණයකින් ඉහළ යමින්  2019 ජනවාරිය සදහා එන්නත්කරණ  5,130 ක් ඇණවුම් කර ඇත.

මෙම ඉල්ලුම වැඩි වශයෙන් පැහැදිලිව පැමිණ ඇත්තේ, ආචාරධර්ම හේතුන් හෝ  එන්නත්කරණය හා ස්වේච්චතා අතර සොයා නොගත් සම්බන්ධතාවය පිළිබද කටකතා නිසා  තම දරුවන් එන්නත් ලබා නීමෙන් වළක්වාලු දෙමාපියන්ගෙන්ය. මේ අතර ජීවිතයට තර්ජනාත්මක ආසාත්මිකතාවයක් හෝ ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය රෝගාබාධවලින් දුර්වල වීම හෝ රසායනික චිකිත්සනය යනාදී   හේතු නිසා රෝග පාලනය සහ වළක්වා ගැනීමේ මධ්‍යස්ථාන (CDC) මගින් ඉදිරිපත් කරන ලද එන්නත් වලින් වැළකී සිටීම සඳහා නීත්‍යානුකූල වෛද්‍ය උපදෙස් සහිත අවස්ථාද මේ අතර ඇති නමුත් ඒවා බොහෝ දුරට සුළු වශයෙන් බවත් වාර්තාවේ සදහන් වේ.

CDC මඟින් සරම්ප රෝගයෙන් වැළකීමට, එන්නත ( MMR) මාත්‍රා දෙකකින් ලබා දෙයි. පළමු මාත්‍රාව මාස 12 සිට 15 දක්වා කාලයේදීද දෙවන මාත්‍රාව අවුරුදු 4 සිට 6 දක්වා කාලය තුලදී ලබා දෙයි.

"සරම්ප එන්නත පරිපූර්ණ නොවේ, නමුත් එක් මාත්‍රාවකින් රෝගයෙන් වැළැකීමේ ප්‍රතිශතය සියයට 93 ක් මාත්‍රා දෙකකින් එම ප්‍රතිශතය සියයට 97 දක්වා වැඩි වේ " ක්ලාක් ප්‍රාන්තයේ සෞඛ්‍ය නිලධාරියෙකු සහ මහජන සෞඛ්‍ය අධ්‍යක්ෂ Dr Alan Melnick (වෛද්‍ය ඇලන් මෙල්නික්) ප්‍රකාශ කරයි.

නිලධාරීන්ගේ ඇස්තමේන්තුවට අනුව 2017-18 පාසල් වර්ෂයෙදී ක්ලාර්ක් ප්‍රාන්තයේ බාලාංශ ළමයින්ගෙන්  76.5% ක් පමණක් ප්‍රතිශක්තිකරණයන් සදහා අවශ්‍ය සියලු එන්නත් ලබාගෙන තිබුණු නමුත් එය සමුහ ප්‍රජා ප්‍රතිෂක්තිකරණයක් සදහා ප්‍රමාණවත් නොවිය. සමුහ ප්‍රජා ප්‍රතිශක්තිකරණයක් සදහා බාලාංශ දරුවන්ගේ ප්‍රතිශක්තිකරණය  සියයට 90 ත් 95 ත් අතර විය යුතුය. තව ද, වළක්වාගත හැකි රෝග සඳහා එන්නත් නොලැබූ එක්සත් ජනපදයේ ළමුන්ගේ සංඛ්‍යාව 2001 සිට මේ දක්වා සිව් ගුණයකින් වැඩි වී තිබේ.

"රෝගය පැතිරීයාමේ තර්ජනය නිසා එන්නත් ලබාගැනීම ප්‍රතික්ෂේප කළ බොහෝදෙනා දැන් පැමිණෙනවා ඒ  සදහා අප සුදානම්.අවශ්‍ය තරම් එන්නත් තිබීම නිසා අප සතුටු වෙනවා” යැයි  Sea Mar ප්‍රජා සෞඛ්‍ය මධ්‍යස්ථානයේ ආසාදන පාලන හෙදියක් වන Virginia Ramos (වර්ජිනියා රාමොස්) කයිසර් සෞඛ්‍ය පුවත් වෙත පැවසීය.



ක්ලාක් ප්‍රාන්තයේ පමණක් තහවුරු කර ඇති සරම්ප රෝහි තත්ව 53 ක් බව රාජ්‍ය වාර්තා පෙන්වා දෙයි. නමුත් තවත් බොහෝ දෙනෙකුට මේවනවිට  රෝගය පැතිරී ගොස් ඇතැයි සැක කෙරේ. මෙම රෝගීන්ගෙන් අවම වශයෙන් 47 ක්වත් රෝගයට එරෙහිව ප්‍රතිශක්තිකරණය සදහා එන්නත් ලබාගෙන නොතිබුණි. තවත් අවස්ථාවකදී, රෝගියාට MMR එන්නතෙහි නිර්දේශිත මාත්‍රා වලින් මුල් දෙක පමණක් ලබාගෙන ඇති අතර ඉතිරි  ප්‍රතිශක්තිකරණ මාත්‍රා පහ ලබාගැනීම පිළිබද සත්‍ය තවමත් තහවුරු කර නොමැත.

මෑත වසරවල දී සරම්ප රෝගීන්ගේ වර්ධනය සිදුවී ඇත්තේ වොෂිංටන් ප්‍රාන්තයේ පමණක් නොවේ. නිව් යෝර්ක් නගරයේ සහ නිව්යෝර්ක් ප්‍රාන්තයද වසංගතවලට මුහුණ දෙමින් සිටින අතර, පසුගිය සතියේ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද නවතම  වාර්තාවකට අනුව, යුරෝපයේ දැන් සරම්ප රෝගීන් සංඛ්‍යාව  2016 දී මෙන් 15 ගුණයකින් වැඩි වී ඇති බව සොයාගෙන තිබේ.

අන්තර්ජාලය ඇසුරෙන් සකස්කළේ: හර්ෂ ලංකේශ්වර
https://youtu.be/i1AiyjMRsKc?t=57

දියවැඩියාවට ප්‍රතිකාර සදහා ස්ටෙම් සෛල භාවිතය


දියවැඩියාව යනු අග්න්‍යාශයේ ප්‍රමාණවත් ඉන්සියුලින් නිපදවීමට නොහැකි හෝ ශරීරය නිපදවන ඉන්සියුලින් ඵලදායී ලෙස භාවිතා කළ නොහැකි වීමේ කල්පවතින රෝගී තත්වයකි. ඉන්සියුලින් යනු රුධිර සීනි පාලනය කරන හෝමෝනයකි. Hyperglycaemia (අධිමධුරක්තිය/හයිපගලයිසීමියා) හෝ අධික රුධිර සීනි යනු දියවැඩියාව පාලනය නොවීමෙන් ඇති වන පොදු බලපෑම වන අතර කාලයත් සමඟම බොහෝ ශරීර පද්ධතීන්ට, විශේෂයෙන්ම ස්නායු හා රුධිර වාහිනීවලට බරපතල හානි සිදු වේ.

දියවැඩියාව වර්ග 1 රෝගී තත්වයේදී ඉන්සියුලින් නිපදවීම අඩු බැවින් දිනපතා ඉන්සියුලින් කළමණාකරණය කිරීම අවශ්‍ය වේ. වර්තමාන දැනුම මගින් දියවැඩියාව වර්ග 1  වළක්වා ගැනීම අපහසු ලෙස සැළකේ. දියවැඩියාව වර්ග 1 හි දී, රුධිරයේ ග්ලූකෝස් මට්ටම පාලනය කරන හෝමෝනයක් වූ අග්න්‍යාශයේ  බීටා සෛල විනාශ වීම නිසා ශරීරයට ප්‍රමාණවත් ලෙස ඉන්සියුලින් නිපදවීම අපහසු වේ. රුධිරයේ සීනිවල පැතිරීම වකුගඩු ඇතුළු විවිධ රෝගී තත්ව වර්ධනය හා මරණය වැනි බරපතල තත්වයන් ඇති විය හැක. ඒ නිසා රෝගීන් දිනපතා ඉන්සියුලින් ලබා ගත යුතුය.

"ඉන්සියුලින් එන්නත් වැනි වත්මන් චිකිත්සාවන් රෝගයේ රෝග ලක්ෂණවලට පමණක් ප්‍රතිකාර කිරීමක්" යැයි පර්යේෂණ කණ්ඩායමේ ප්‍රධානියා වන කැලිෆෝර්නියා සැන් ෆ්රැන්සිස්කෝ විශ්ව විද්‍යාලයේ (UCSF) Dr. Gopika Nair (ආචාර්ය ගෝපිකා නයර්) ප්‍රකාශ කළේය. " අවසානයේ රෝගය නිට්ටාවට සුව කළ හැකි ඖෂධයක් සදහා වූ සාර්ථක මාර්ග කිහිපයක් ඉලක්කර ගැනීම අපේ කාර්යයි."

පර්යේෂකයන් දිගු කාලයක් තිස්සේ අක්‍රිය බීටා සෛල අලුත්වැඩියා කිරීමට හෝ ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමේ ක්‍රම කෙරෙහි අවධානය යොමු කර තිබේ. රෝගීන්ට බද්ධ කළ හැකි ස්ටෙම් සෛල භාවිතා කිරීම මෙම ඉලක්කය සපුරා ගැනීම සඳහා හොඳ යොදා ගැනීමක් වුවත්, විද්‍යාගාරය තුලදී බීටා සෛල සම්පුර්ණයෙන්ම පරිණත කර ගැනීමට මෙතෙක් සමත් වි නැති බැවින් විද්‍යාගාරයේදී ඒවා නිර්මාණය කිරීම දුෂ්කර වී ඇත.

ජීවි අග්න්‍යාශය තුල සෛල සංවිධානය කෙරුණු ආකාරය හා වෙන් කරන ආකාරය පිටපත් කිරීමෙන් මෙම බාධාව ජයගැනීමට පර්යේෂණ කණ්ඩායම සමත් විය. බීටා සෛල පොකුරු (islets) වශයෙන් දක්නට ලැබේ. විද්‍යාඥයින් මෙම පොකුරු ලෙස ගොඩ නැගීම, වැදගත් මෙන්ම සලකා බැලිය යුතු ක්‍රියාවලියක් ලෙස හදුනාගෙන එය අනුගමනය කරමින්  අර්ධ වශයෙන් වෙන් වූ අග්න්‍යාශයික සෛල වෙන් කොට විද්‍යාගාර දිසි තුල කුඩා පොසිල පොකුරු (islets) සකස් කර තිබේ. මෙමගින් බීටා සෛලවල පරිණත වීම ආරම්භ වීමක් සිදුවිය. එම පරිණත බීටා සෛල ඉන්සියුලින් නිපදවීමට පමණක් නොව මීට පෙර හොදින් හඳුනාගෙන නොතිබුණු ඇල්ෆා සහ ඩෙල්ටා සෛලද මේ ආකාරයෙන් පරිණත වීම ආශ්චර්යක් වූ බව වාර්තාවේ.

"අපගේ ශරීරවල ඉන්සියුලින් නිපදවන බීටා සෛල වලට පෙනුමෙන් හා ක්‍රියාකාරීත්වයෙන් සමාන ඉන්සියුලින් නිපදවිය හැකි සෛල උත්පාදනය කිරීමට දැන් අපට හැකියාව තිබේ. මෙය දියවැඩියාව රෝගීන් සඳහා බද්ධ කළ හැකි සෛල සෑදීමේ අපගේ ඉලක්කයේ තීරණාත්මක පියවරක් "යැයි  පර්යේෂණයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ කතුවරයෙක් වූ  UCSF හි මහාචාර්ය Matthias Hebrok (මතියස් හෙබ්රොක්) පැවසීය.

ඉන්පසු පර්යේෂණ කණ්ඩායම විද්‍යාගාරයේ නිපදවූ බීටා සෛල පොකුරු (islets) මියන්ට බද්ධ කරන ලද අතර ඉන් දින කිහිපයක් ඇතුළත ඒවා මියන්ගේ රුධිරයේ සිනි පාලනයට අදාල වනසේ ඉන්සියුලින් නිපදවන බව සාර්ථකව නිරීක්ෂණය කර තිබේ.

“නිසැකවම, මෙය නිවැරදි දිශාවටම මුල් පියවරක් වන අතර, ඇත්ත වශයෙන්ම ප්‍රයෝගික භාවිතය සදහා මානව පරීක්ෂණ සිදු කිරීම අවශ්‍ය වේ. විද්‍යාගාරයේ සොයාගැනීම් රෝහල වෙත ගෙන ඒම සඳහා අපි ක්‍රම සොයමින් සිටිමු. CRISPR ජාන සංස්කරණ තාක්ෂණය සමඟ සෛල වෙනස් කිරීමේ හැකියාව පිළිබදවද අපේ ක්‍රියාකාරකම් යොමුවී තිබේ. අවසානයේ අපිට වැසි තිබුණු විවිධ ප්‍රතිකාර සදහා ක්‍රියාවලි ගණනාවකින් ඉදිරියට යාමට හැකියාව ලැබුණා. එම හැකියාවන් නිමක් නැති බව පෙනේ " යයි හෙබ්රොක් තවදුරටත් සදහන්  කලේය.

අන්තර්ජාලය ඇසුරෙන් සකස්කළේ : හර්ෂ ලංකේශ්වර

February 13, 2019

ලෝකය දැන් සෑම දිනකම පැය 6 යි විනාඩි 42 ක් මාර්ගගතව (online) සිටියි.


සමාජ මාධ්‍ය කළමණාකරන වේදිකාවක් වූ  Hootsuite සහ We Are Social නම් ඩිජිටල් අලෙවිකරණ ආයතනය එක්ව ඔවුන්ගේ වාර්ෂික ඩිජිටල් වාර්තාව නිර්මාණය කරමින් පසුගිය වසර පුරා ලෝකයේ අන්තර්ජාලය ඔස්සේ යොමුවිම්, ලුහුබැඳීම් සහ සෙවීම් පිළිබද තොරතුරු ඉදිරිපත් කර තිබේ. වාර්තාවට අනුව, 2018 වසරේ ලෝක ප්‍රජාව සාමාන්‍යයෙන් දිනකට පැය 6 කුත් විනාඩි 42 ක් අන්තර්ජාලය භාවිතා කරයි.

ඉහළම අන්තර්ජාල භාවිතා කරන්නා ලෙස ෆිලිපීන වැසියන් දිනපතාම පැය 10 ක් සහ විනාඩි 2ක්  අන්තර්ජාලයේ ගත කරමින් ලෝක ප්‍රජාවගේ සාමාන්‍ය භාවිතය වූ පැය 6 යි විනාඩි 42  ඉක්මවා ලොව වැඩිම අන්තර්ජාලය භාවිතා කරන්නා ලෙස "Top Internet User of 2018" සම්මානයට පාත්‍ර විය යුතු බව වාර්තාවේ සදහන් වේ.

දෙවන හා තෙවන ස්ථානයන්හිදී බ්‍රසීලය දිනකට පැය9 ක් සහ මිනිත්තු 29ක්ද තායිලන්තය දිනකට පැය 9 ක් සහ මිනිත්තු 11 ක්ද මාර්ගගත වේ. කෙසේවෙතත් එක්සත් ජනපදය සහ එක්සත් රාජධානිය පිළිවෙලින් දිනකට සාමාන්‍යයෙන් පැය 6 ක් සහ තත්පර 31 ක් සහ පැය 5 ක් හා විනාඩි 46 ක් අන්තර්ජාලායා භාවිතා කරමින් මෙම ලේඛනයේ මැද ස්ථානයකට පත්ව තිබේ.

මෙම අන්තර්ජාල භාවිතයේදී අපේක්ෂා කළ පරිදි වැඩි කාලයක් සමාජ මාධ්‍ය සදහා  ගත කර ඇත. තවද ලෝක ප්‍රජාවගෙන් සියයට 45 කට දැන් අවම වශයෙන් එක් සමාජ මාධ්‍ය ගිණුමක් ඇති බව වාර්තාවෙන් හෙළි වී තිබේ. එය පසුගිය වසරට වඩා සියයට 9 ක වර්ධනයකි.

සමාජ මාධ්‍ය සඳහා වැය කරන කාලය අනුව, ලෝක ප්‍රජාව ඒ සදහා සාමාන්‍යයෙන් දිනකට පැය 2 ක් සහ විනාඩි 16 ක් ගත කරන අතර  කොතැනද යන්න මත වෙනස්කම් රැසක් පවතී. නිදසුනක් වශයෙන් ෆිලිපීනය, සමාජ මාධ්‍යවල සාමාන්‍යයෙන් පැය 4 ක් සහ විනාඩි 12 ක් ගත කරයි. ජපානය ඒ සදහා වැය කරනුයේ සාමාන්‍යයෙන් මිනිත්තු 36 ක් පමණි. එසේවුවද වඩාත්ම පිවිසූම් සහිත වෙබ් අඩවි 5 (“Top 5) අතර Facebook (ෆේස්බුක්) සමාජ මාධ්‍ය තිබෙන අතර Top 5 වෙබ්අඩවි අවරෝහන පිළිවෙලින් ගූගල් (Google), යූටියුබ් (Youtube), ෆේස්බුක් (Facebook), බයිඩු (Baidu ) සහ විකිපීඩියා (Wikipedia) වේ.

වැඩි පිරිසක් අන්තර්ජාලය ඔස්සේ ක්‍රියාකරන විට ලෝකය තව තවත් සම්බන්ධ වී ඇති ආකාරය පිළිබඳ වාර්තාව තව දුරටත් අවධාරණය කරයි. පසුගිය වසරේදී විශාලතම වර්ධන වේගයක් අත්පත් කරගත් ඉන්දියාව, අන්තර්ජාලය භාවිතා කරන්නන්ගෙන් 21% ක වර්ධනයක් දක්වා තිබේ. මේ අතර, වඩාත්ම දුරස්ථ රට ලෙස උතුරු කොරියාවේ අන්තර්ජාල ප්‍රවේශය අතිශය සීමිත වන අතර ඒ සදහා විශේෂ අවසරයක් ලබා ගත යුතු බවත් 2018 දී උතුරු කොරියාවෙහි අන්තර්ජාල භාවිතා කරන්නන් සංඛ්‍යාව 20,000 ක් පමණ වූ බවත් වාර්තාවේ සදහන්ය. එමෙන්ම අප අවංකව වැඩිවීම ගැන සැලකිලිමත් විම අත්‍යාවශ්‍ය නොවන බව ලන්ඩන් ආර්ථික විද්‍යා පීඨයේ (LSE) මාධ්‍ය හා සන්නිවේදන දෙපාර්තමේන්තුවේ මහාචාර්යවරියෙකු වන සෝනියා ලිවිස්ටෝන් (Sonia Livingstone) සීඑන්එන් (CNN) වෙත පවසා තිබේ.

වැඩ කිරීමේ පහසුව සදහා මෙම අන්තර්ජාල කාලය විශාල කොටසක් භාවිතා කර ඇති බවද පැහැදිලි කර තිබේ. (උදාහරණයක් ලෙස Uber යෙදුම,  රියදුරන් විසින් අඛන්ඩව  භාවිතා කිරීම අවශ්‍ය වේ) ඊට පසුව, රාජ්‍ය හා පරිපාලන ක්‍රියාවලීන් ඩිජිටල්කරණය කිරීම නිසා පුද්ගලයෙකුට වඩා වැඩි වශයෙන් අන්තර්ජාලය භාවිතය සිදු කරනු ලැබීම, තවත් දායක සාධකයක් විය හැකිය.

විවිධ රටවල දේශීය රාජ්‍ය ආයතන ඇතුළු  සී.අයි.ඒ. Factbook, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය, ලෝක බැංකුව සහ එක්සත් ජනපද සංඛ්‍යාලේඛන ආයාතන විසින්ද මෙවැනි සමීක්ෂණය සිදුකර ඇත.

අන්තර්ජාලය ඇසුරින් සකස් කළේ: හර්ෂ ලංකේශ්වර

February 11, 2019

නැනෝ ඇගලුම්


නැනෝ තාක්ෂණය වැඩි වශයෙන් භාවිත වන්නේ වාණිජ නිශ්පාදන හා ක්‍රියාවලින් වලදීය.  සැහැල්ලු ටෙනිස් පිති, බේස් බෝල් පිති, හා බයිසිකල් වැනි නිශ්පාදන කිරීමේදී ඒවායේ සවිශක්තිමත් බව වැඩි කිරීමට නැනෝ පදාර්ථය යොදා ගනීයි.  නැනෝ ව්‍යුහික ස්ඵටික රසායනික නිශ්පාදන ක්‍රියාවලි වල කාර්යක්ෂමතාවය වැඩිකරගැනීමටත්බලශක්තිය ඉතිරිකිරීමටත්,   නිශ්ඵල අතුරුඵල ඇතිවීම වැලැක්විමටත්යොදාගනියි. සමහර ඖෂධ නිශ්පාදනයේදී ඒවායේ අවශෝෂණ හැකියාව වැඩිදියුණු කිරීමටත් එවායේ පාලනය පහසු කිරීමටත් නැනෝ අංශු මිශ්‍ර  කරන ලද නව රසායනික සුත්‍ර  හඳුන්වාදී ඇත.  ඇස්කණ්ණාඩි නිශ්පාදනයේදී එම වීදුරු පිරිසිදු කිරීම පහසු කිරීමටත්සීරීමි වලට ප්‍රතිරෝධීවීමටත් නැනෝ ආලේපන යොදයි. . 

February 8, 2019

වැලපෙන ඩොල්ෆින් මව


සති තුනකට ආසන්න කාලයක් ඇගේ මියගිය පැටවා රැගෙන පිහිනමින් සිටි ඔර්කා ලෙස හැදින්වෙන තල්මසා වර්ගයේ මත්ස්‍යය මවගේ ඛේදවාචකයෙන් පසු නැවත වතාවක් ඒආකාරයේ සිදුවීමක් වාර්තාවී තිබේ. මෙවර තම පැටියාගේ මරණයෙන් දුකට පත්ව  වැලපෙන ඩොල්ෆින් මවක් තම පැටියා කර තබාගෙන අවමංගල්‍ය ගමනක් මෙන් නවසීලන්තයේ වෙරළ තීරයේ පිහිනමින් සිටින බව නවසීලන්තයේ සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (DOC) සදහන් කරයි. ඔවුන් පවසන පරිදි මල උපතක් ලෙස සැකකරන පැටවා කර තබාගෙන මෙම ඩොල්ෆින් මව පිහිනනු පලාමු වරට නිරීක්ෂණය කර ඇත්තේ පසුගිය ජනවාරි 29 දිනයේදීය. මෙම වාර්තාව පළවූ පෙබරවාරි 01 දිනද ,Bay of Islands මුහුදුවෙරල ආසන්නයේ ඇය එම දුක්බර ගමන සිදුකරමින් සිටියාය.

සාමාන්‍යයෙන් මුහුදු ක්ෂීරපායීන් තුළ නිරන්තරයෙන් සිදුවන "මාතෘ බන්ධන හැසිරීම" මෙම ඩොල්ෆින් මව හඬ නගමින් මියගිය පැටියා කර තබාගෙන පිහිනමින් වඩාත් තීව්‍රව ප්‍රදර්ශනය කරන බැවින් මෙම ශෝකී මවට එම කාර්ය සදහා ඉඩ හා කාලය අවශ්‍ය වේ.

Bay of Islands (දිවයින් බොක්ක) යනු ගිම්හානයේ දී කාර්යබහුල ස්ථානයක් වන අතර එහි ජලය ආශ්‍රිතව බොහෝ ක්‍රියාකාකම් සිදුවේ. මෙම මවට දුක සංසිදවා ගැනීමට ජලයේ අමතර ඉඩ හා ගෞරවය සියලුදෙනා විසින් ලබාදිය යුතු බවට ප්‍රකාශයක්  DOC ආයතනයට සම්බන්ධ ජෛව විවිධත්වයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ ආරණ්‍යපාලිකාව (ranger biodiversity) වූ Catherine Peters (කැතරින් පීටර්ස්) විසින් නිකුත් කර තිබේ.

ඇයගේ පිට මතින් පැටවා වතුරට වැටුණු විට නැවත පැටවා ලබාගැනීමට ඇය ලුහුබැද පිහිනන බැවින් කණ්ඩායමේ අනෙක් ඩොල්ෆින් එයට ඉඩ සැලසීම සදහා ඇගෙන් ඉවතට පිහිනා යයි. එවිට විලෝපිකයන්ගෙන් සහ සමුද්‍රය භාවිතා කරන විවිධ යාත්‍රා සහ ජනතා ක්‍රියාකරමවලින් ඇයට හානි සිදුවිය හැක.  එනිසා ඔබ දූපත් බොක්කෙහි සිටින්නේ නම් කරුණාකර ඩොල්ෆින් ගැන අමතරව සැලකිලිමත් වන්න. හඳුනාගැනීමට අපහසුනම් ඩොල්ෆින් කණ්ඩායම් මගහරින්න යයි කැතරින් තවදුරටත් ප්‍රකාශ කර තිබේ.

කෙසේ වෙතත් මෙවැනි ඛේදජනක හැසිරීම් නිරීක්ෂණය කර ඇති පළමු වතාව මෙය නොවේ. මිට වසර දෙකට පෙර මෙවැනි බොටල්නෝස් වර්ගයේ (bottle-nose) ඩොල්ෆින් විසින් මියගිය පැටවෙකු පිටමත තබාගෙන පිහිනු බව ග්‍රීසියේ ඇම්බ්රියා ගල්ෆ් ප්‍රදේශයෙන් වාර්තාවී ඇත. වර්ෂ 2015 දී පෘතුගාලයේ වෙරළ තීරයේදී මියගිය පැටවකු රැගෙන මතුපිට මුහුදේ සැරිසරන Atlantic spotted ඩොල්ෆින් වර්ග හතරක් නිරීක්ෂණය කර ඇත. ඒ හා සමානව, නැගෙනහිර මුහුදු තීරයේ wild long-beaked ඩොල්ෆින් වර්ග කීහිපයක් මිය ගිය සහෝදරයකුට සහයෝගය දැක්වීමක්ද වාර්තා වි තිබේ.

අන්තර්ජාලය ඇසුරෙන් සකස්කළේ : හර්ෂ ලංකේශ්වර
https://youtu.be/4H-HJmT5TIQ?t=5

February 7, 2019

කෘතිම බුද්ධියෙන් සංවර්ධනය කළ නව රොබෝ සුනඛයා


කෘතිම බුද්ධියෙන් සවිගැන්විමට පෙර තිබුනාට වඩා වැඩි වේගයෙන් ධාවනය කිරීමට , කාර්යක්ෂමව වැඩ කිරීමට හැකි  හා ක්‍ෂයවිමෙන් පසු නැවත ප්‍රකෘතිමත් කිරීමට හැකියාව ඇති සුනඛයෙක් හා සාමාන රොබෝ යන්ත්‍රයක් කෘතිම බුද්ධියේ නව ප්‍රවණතා අනුව නිපදවීමට ස්විස් සමාගමක් කටයුතු කර ඇත.
රෝබෝවරයෙකුට අලුතෙන්, සත්‍ය හා භෞතික ලෝකයේ ක්‍රියාකාරකම් ඉගැන්වීමට වඩා වැඩි වේගයකින් පරිගණක තිරය මත කෙරෙන උද්දීපන මෘදුකාංගයකින් ක්‍රියාකාරිකම් ඉගැන්වීම මෙහිදී කෘතිම බුද්ධියේ නව ප්‍රවණතාව සමත්වි තිබෙන බව Science Robotics සඟරාවේ නව අධ්‍යන වර්තාවක සදහන් වේ. ඇත්තවශයෙන්ම මෙම උද්දීපනය සත්‍ය ලෝකයට වඩා 1000 වාරයක් පමණ වේගවත් බව හා එය ස්වයං මෝටර් රථ ධාවන ක්ෂේත්‍රය සදහාද ප්‍රයෝජනවත් වන බව වාර්තාවේ දක්වා තිබේ.
සුනඛයා සිය කුසලතා ඉගෙනගත් simulation (සිමියුලරය/උද්දීපනය) හි නිවැරදිව බව සනාථ කිරීම සඳහා පර්යේෂකයන් ප්‍රථමයෙන්ම රොබෝවරයා සැබෑ ලෝකයේ හැසිරෙන ආකාරය පිළිබඳ දත්ත ඇතුළත් කිරීමට කටයුතු කර ඉන්පසුව, පරිගණක යන්ත්‍රය ඉගෙනීමේ උපකරණයක් වන ස්නායු ජාලයක් ලෙස simulation මගින් රොබෝව පාලනය කිරීමට ඉගෙන ගත්තේය.

වේගවත් ඉගෙනීමකට අමතරව මෙම තාක්ෂණය මගින් පර්යේෂකයන්ට සැබෑ ජීවිතයේ දී කිරීමට අකමැති වූ ක්‍රියාකාරකම් කෙරෙහි රොබෝව යොමු කිරීමට හැකි විය. නිදසුනක් වශයෙන්, බිදෙන සුළු රොබෝ සුනඛයෙක් වායුගෝලයට විසි කර එය බිම ඇදවැටීමෙන් පසු බිදී නොගොස් නැවත නැඟි සිටවීම සදහා සිමියුලරය  භාවිතා කළ හැකි බව ව්‍යාපෘතියේ ප්‍රධාන පර්යේෂකයෙකු හා ස්විට්සර්ලන්තයේ සූරිච් හි රොබෝටික් පද්ධති විද්‍යාගාරයේ පශ්චාත්අචාර්ය උපාධිධාරීයකු වන Jemin Hwangbo (ජෙමින් හුවාන්බෝ) ප්‍රකාශ කරයි.

ස්නායු ජාලය අනුක්‍රමණය පිළිබඳ පුහුණුව අවසන් කිරීමෙන් පසුව, එම ඉගෙනීම, භෞතික රොබෝව වෙතට ලබා දීමට පර්යේෂකයන් සමත් විය. Boston Dynamics (බොස්ටන් ඩිනේමිස්) විසින් නිෂ්පාදිත SpotMini නමින් හැඳින්වෙන මෙම භෞතික රොබෝ, විදුලි බලයෙන් ක්‍රියාකරන අතර අඩි 2 ක් පමණ උසකින් හා  සවි කරන ලද සන්ධි 12 කින් සමන්විත වේ. SpotMin ට හැතැප්ම 1.1 ක් ගමන් කිරීමට අණ කළහොත්, එය පෙරට වඩා නිවැරදිව කළ හැකිය. එය වැටීමෙන් පසු සාර්ථකව නැඟිට ඉක්මණින් ධාවනය කිරීම ඇතුළු නොයෙක් අසාමාන්‍ය ක්‍රියාකාරකම් කිරීමට සමත් වි තිබේ..

අන්තර්ජාලය ඇසුරින් සකස් කළේ : හර්ෂ ලංකේශ්වර
https://youtu.be/aTDkYFZFWug?t=7